De Standaard: "leercontractonderwijs is geen tweede kans, maar een echte kans"

4 jaar 2 maanden geleden

In het regeerakkoord staat dat Vlaanderen leren op de werkvloer een nuttig instrument vindt tegen uitstroom zonder diploma’s en jeugdwerkloosheid. Jammer dat een van de beste systemen, het leercontract, op uitsterven ligt, schrijft Francesco Vanderjeugd. In zijn middelbareschooltijd stond hij vier dagen per week in een kapsalon, en volgde hij één dag onderwijs.

Francesco Vanderjeugd

Een jongen met als enige kwalificatie ‘leercontractkapper’ die burgemeester en volksvertegenwoordiger wordt? Het doet nog steeds wenkbrauwen fronsen. Maar de mainstreamgedachte daarbij, dat ik ‘te zwak’ was voor het ASO en op die manier via een technische school in een leercontract rolde, is verkeerd.

Er wordt nog te veel neergekeken op leercontracten. Nochtans, bewustere schoolkeuzes dan de mijne bestaan er niet: ik moest en zou kapper worden, en liefst zo snel mogelijk.

Een dag per week hadden we schoolse lessen, in een opleidingscentrum van Syntra. De andere vier dagen stond ik in het kapsalon. Het was mijn habitat. Ik kwam onder de mensen, leerde veel bij, groeide in mijn omgang met klanten en deed wat ik graag deed: haar knippen. Ik genoot van elke minuut. Voor mij was dat geen laatstekansonderwijs, maar echt kansenonderwijs.

Je gaat dat toch niet doen?

Zoals ik studeren er jaarlijks zo’n 2.600 jongeren af met een leercontract: kappers, beenhouwers, metselaars, schilders, koks, garagisten. En met welke resultaten? Eén jaar na het afstuderen heeft 87,7 procent van ons nog zijn job; in het deeltijds beroepsonderwijs ligt dat cijfer beduidend lager: 73,7 procent. Nu heeft zelfs 97 procent van de jongeren die de Syntra-leertijd hebben afgemaakt, nog werk.

Toch worden we voor aanvang van ons leercontract-traject scheef bekeken. ‘Je gaat dat toch niet doen, Francesco?’ ‘Dat is het begin van het einde.’ Bij voorbaat afgeschreven, niet het minst door wie er baat bij heeft dat we in het klassieke (over)gesubsidieerde systeem van deeltijds beroepsonderwijs blijven. (In dat systeem ga je ongeveer deeltijds naar school, en moet je de rest van de tijd werken – al lukt dat laatste velen niet.) CLB’s, directies, scholengroepen en zelfs de onderwijsadministratie: alle hebben ze er financieel baat bij om leerlingen in het klassieke scholentraject te houden.

In Duitstalig België werd intussen vol de kaart van de leercontracten getrokken. Men heeft er het principe van deeltijds beroepsonderwijs zelfs losgelaten. In tien jaar tijd groeide het aantal leercontractjongeren er aan van 110 naar 870, terwijl we in Vlaanderen een halvering constateren.

Dit is geen pleidooi om deeltijds beroepsonderwijs af te schaffen, maar voor een gelijkschakeling van beide leertrajecten. Het voortbestaan van de leercontract-opleidingen is bedreigd, ondanks talloze positieve doorlichtingen. Jongeren vinden er de weg niet naar toe, botsen op vooroordelen, worden er door CLB’s zelden of nooit over geïnformeerd en genieten in het deeltijds onderwijs tal van voordelen (vakantieregeling, financiële voorwaarden).

Potentiële besparing van 33,7 miljoen

Een leerling uit het deeltijds beroepsonderwijs kost de Vlaamse belastingbetaler dubbel zoveel als een leercontractjongere: 8.000 tegenover €3.500 euro. Het aantal jongeren dat ook effectief in het ‘normaal economisch systeem’ zit en dus op een werkplek leert tijdens de opleiding, bedraagt in het deeltijds onderwijs slechts 32 procent. Vreemd als je weet dat de Vlaamse ondernemers meer dan 7.500 werkplekken aanbieden aan Syntra en hen ‘smeken’ om leercontractjongeren.

De conclusie is duidelijk: ondernemers verkiezen leercontracten, wegens goedkoper en flexibeler, terwijl de onderwijsadministratie de eigen methode, met al haar tekortkomingen, bevoordeelt. Zonder het systeem van leercontracten dreigen jongeren met een verhaal zoals het mijne uit de boot te vallen. Sommige zijn nu eenmaal schoolmoe, willen de arbeidsmarkt op en hebben geen boodschap aan deeltijds beroepsonderwijs.

Als de Vlaamse overheid niet dringend de nodige ruimte schept voor de leertijd en het protectionisme van scholengroepen terugdringt, dan dreigt het Syntra-verhaal opgedoekt te moeten worden en verliezen per jaar 2.600 jongeren hun perspectieven op succes in het leven. De conceptnota die nu op tafel ligt zal het werkplekleren ongetwijfeld versterken, maar of het succesverhaal van de leercontracten daar versterkt zal uitkomen, is koffiedik kijken.

Laten we geen systeem overboord gooien dat werkt, maar het juist steunen, want momenteel is een duale Syntra-opleiding een volwaardige opleiding en een nuttig instrument in de strijd tegen ongekwalificeerde uitstroom en jeugdwerkloosheid.

Bron, De Standaard

SYNTRA Blog

Blijf op de hoogte van nieuws en events bij SYNTRA Limburg

Naar alle artikels
Event

Young BIM Bouwkundig Tekenaars pitchen hun werk

Artikel

De leertijd is hét toegangsticket tot de arbeidsmarkt

Als jonge onervaren schoolverlater denk je maar aan één ding, snel aan het werk gaan en centen verdienen. De zoektocht naar de geschikte job is helaas geen makkelijk parcours en dat heeft vooral met diploma en ervaring te maken. De leertijd is hét toegangsticket tot de arbeidsmarkt voor niet-hooggeschoolden. De cijfers van de VDAB tonen aan dat hooggeschoolden het makkelijkst aan de slag geraken binnen het jaar na afstuderen. Meteen na de masters en bachelors vinden we als koploper de leertijd terug, een succesvol opleidingsproduct van SYNTRA.

Artikel

SYNTRA richt zijn pijlen op vijf grote uitdagingen

Het internet gaat sneller, een pakje leveren gaat sneller en de nieuwste smartphones gaan sneller. Eigenlijk gaat heel de economie de laatste jaren steeds sneller en sneller. Deze snelheid brengt heel wat uitdagingen met zich mee voor ons. Als we niet levenslang (ondernemend) leren dan geraken we achterop en raast de economie ons genadeloos voorbij. Gelukkig zijn er oplossingen om mee op snelheid te raken en zo mee te surfen op het succes van de economie. SYNTRA richt zijn pijlen op vijf grote maatschappelijke uitdagingen.

Artikel

Een op drie wordt ondernemer, SYNTRA verklapt winnend ondernemersrecept

Binnenkomen als cursist en buitengaan als ondernemer, bij SYNTRA kan het. Van alle cursisten die een opleiding volgen bij SYNTRA wordt 34% ondernemer binnen een tijdspanne van vijf jaar. Als we dit omzetten naar aantallen dan spreken we over 3.725 ondernemers die wij jaarlijks afleveren. De SYNTRA-ondernemer is dus niet meer weg te denken uit onze economie. Moet je morgen een brood kopen, een website laten ontwerpen, een fiets bestellen? Dan is de kans groot dat je bij een SYNTRA-ondernemer terecht komt.

Artikel

3 keer hogerop dankzij SYNTRA

SYNTRA is de ‘place to be’ om hogerop te klimmen in jouw job. Dat zeggen we natuurlijk niet zomaar, dat blijkt uit concrete cijfers. Uit onderzoekstudies (IPSOS) is gebleken dat van alle cursisten die aan het werk zijn voor hun opleiding, 41% een nieuwe job vindt, 36% zijn/haar job verbetert en 22% promotie krijgt. Veel kansen dus om jouw job te verbeteren. Al deze job-verbeteringen zorgen voor een stevig sneeuwbaleffect want een verbetering in jouw job betekent een verbetering voor de onderneming en een verbetering voor de economie. Win-win, bij SYNTRA heb je geen geluk nodig om jouw kansen te vergroten. 

SYNTRA bij de beste van de klas, maar Belgen gebuisd in Europa
Artikel

SYNTRA bij de beste van de klas, maar Belgen gebuisd in Europa